Kaplan Burovic

Home » Tekstovi Kaplana Burovica » ČIJE SU DŽAMIJE ?

ČIJE SU DŽAMIJE ?

Povodom prisvajanja srpskih džamija –
U intervjuu za reviju PEČAT, koji prenosi sajt SERBSKA DIJASPORA, naš istoričar i eks-senator Republike Srpske Veselin Ðuretić kaže: « 38 starih džamija (na teritoriji Kosmeta) nisu
šiptarske nego osmanlijske ». Da možda nisu i pravoslavne crkve vizantijske, a katoličke vatikansko-italijanske?! Da možda nisu Srbi samo pravoslavci, a ne i muslimani, katolici ?! Koliko ja znam, Srbi su zvali Srpskom Majkom muslimana Mehmet-pašu Sokolovića! Ili možda ni Mehmet-paša nije Srbin?!
Ne kažem da na Kosmetu nema i po koja albanska (šiptarska) džamija (pogotovo iz XIX i XX veka!). Ne kažem da nema i osmanlijskih džamija (pogotovo iz prvih decenija turske okupacije!). Ali kažem i dokazaću vam da značajniji deo džamija Kosmeta su naše, srpske, izgrađene od naših, srpskih muslimana, pa su i služile nama, našim srpskim muslimanima. Među njima je i poznata džamija Srbina Sinan-paše Rotulovića, sred Prizrena, podignuta na temelima i građom svima dobro poznate srpske crkve Svetih Arhanđela.
I ne samo na Kosmetu! Širom teritorija, gde su živeli i žive Srbo-Crnogorci, Makedonci, Bosanci i Hercegovci, džamije su pretežno naše, srpsko-crnogorske, makedonske, bosanske i hercegovačke, naših muslimana. Ili su dve najznačajnije džamije Trebinja podigli Osmanlije?! Ko ne zna da je 1719. godine džamiju, na ime sultana Ahmeta III, izgradio u Trebinju Osman-paša Resulbegović, jedan čistokrvni Srbo-Crnogorac, a ne neki Osmanlija?! Ovaj Osman-paša je podigao i drugu džamiju Trebinja, nazvana njegovim imenom, čiju je izgradnju platio ne samo svojim zlatnicima, već i svojom glavom! Podigao je i nekoliko drugih džamija širom Hercegovine. On je poznat kao graditelj džamija, pa su ga za to angažovali i drugi, paše i veziri Bosne i Hercegovine. A kao on, gradili su džamije i ostali Srbi muslimanske vere, ne samo širom srpskih prostorija, već i van njenih, po susednim zemljama. Koliko za primer, spomenuću još i veleslavnog Ferhat-pašu Sokolovića.
Ali nije samo V.Ðuretić, koji poriče srpstvo džamijama. Impenjirani time su pre svega naši albanski “prijateli”, koji – sve što ima muslimanski karakter – prisvajaju i proglašuju za albansko. Ja sam o tome već napisao jednu studiju, koju su mi objavili u reviji SVETIGORA Crnogorsko primorske Mitropolije.
Da imamo posla sa srpskim džamijama, a ne sa albanskim, niti osmanlijskim, evo vam i jedan očigledan dokaz iz našeg Ulcinja, gde albanska dijaspora proglašava za albansko sve: jednog će dana proglasiti da su albanski i vazduh i nebo, i to dozvolom “crnogorskih” vlasti Mila Ðukanovića.
U Ulcinju postoji takozvana Džamija Namazđaha, izgrađena 1728. godine, kada je ovim gradom vladao Crnogorac Arslan III Resulbegović, kajmekam grada, a pripisuje se Sulejmanu Mujali. Džamija Namazđaha nazivaju je Srbo-Crnogorci ovog grada, sigurno na svom jeziku i od pamtiveka. Ovako je nazivaju i pripadnici albanske dijaspore u Ulcinju, naravno – prilagođavajući je njihovoj gramatici sa njihovim sufiksom: Xhamija e Namazgjahut. Namazđah na srpskom i Namazgjah na albanskom: albansko Namazgjah izgovara se Namazđah, bez i najmanje razlike od srpskog izgovora!!!
Što je ono NA? Na kojem je jeziku?!
Da bismo znali što je to NA i na kojem je jeziku, treba da znamo da se plac ispod te džamije naziva dan danas MEZÐAH. Ovo je tursko-persijska reč. Tako se taj plac nazvao od turskih okupatora Ulcinja. Od prilike znači nešto kao današnja reč MERKATO. Tu je do kasno bio centar ulcinjske pijace, tržnice. U zgradi, koja još uvek postoji, i dan-danas se prodaju prehranbeni artikli. Ta zgrada se od pamtiveka upotrebljavala za prodaju mlečnih proizvoda i ribe.
Onda, zar Džamija Namazđaha ne znači na srpskom “džamija koja se nalazi na mezđahu”?!
Čisto srpsko ime! Ovo, sa druge strane, znači da su toj džamiji dali ime oni koji u tom gradu govore srpskim jezikom, jer su je oni i izgradili, pa su je i upotrebljavali. Znači, nisu je izgradili ni Osmanlije, niti Albanci! Sledstveno – nisu je ni imenovali tako.
A albansko ime Xhamija e Namazgjahut zar ne znači da su ovi to ime uzeli od srpsko-crnogorskog stanovništva, sa njihovog, srpskog jezika?! Na albanskom jeziku ono NA nema nikakav smisao.
Pođite u Ulcinj i vidite ploču na toj džamiji! Tamo piše “Džamija na mezđahu”. Ispod toga albanski sadanji prevod – “Xhamija në mezgjah”. Ovo NË na albanskom znači NA. Ovaj doslovni prevod je sigurno učinjen od nekog albanskog intelektualca Ulcinja, a ne od mene!

Sa druge strane, kako je moguće da su je imenovali na svom jeziku Srbo-Crnogorci, ako su tu bili u većini Osmanlije, ili Albanci, kako se od nekih pretendira?!
Ime ove džamije nam svedoči da su u Ulcinju, bar do 1728. godine, kad je tako imenovana džamija, u većini bili Srbo-Crnogorci, da je u Ulcinju vladao srpski jezik.
Opet: ovo znači da su Albanci u Ulcinj stigli posle Srbo-Crnogoraca i da su, sve do kraja XVIII veka, bili u manjini.
Ovako stoji stvar i sa mnogim drugim džamijama. Evo da vam spomenem još i Šarenu džamiju u Tetovo (Makedonija). Ovo je čisto srpsko-makedonsko ime. Ali Sharena xhamija kažu i pripadnici albanske dijaspore tamo. Doslovno tako! Što znači na albanskom SHARENA? Apsolutno ništa! Da su je imenovali na svom jeziku, nazvali bi je “Xhamija e larme”. Ono Sharena xhamija je pozajmica iz srpsko-makedonskog jezika, što znači da su je izgradili, imenovali i upotrebili Srbo-Makedonci muslimanske vere, oni koji su tu do kasno činili većinu stanovništva tog grada.

Ja se ne čudim Albancima, koji nastoje da sve srpsko-crnogorsko i makedonsko prisvoje i proglase za albansko. Ali ne mogu da se ne čudim Srbo-Crnogorcima i Makedoncima, posebno intelektualcima (i naročito istoričarima!), koji negiraju srpski karakter svega i svačega što ima muslimansku oznaku. Ne vide li oni u tome svoj sasvim antinaučni, pa i antinacionalni stav?!

Piše : Prof. Dr Kapkan BUROVIĆ, akademik


Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: